(powrót)
Ur ma podobnie stary rodowód, jak Eridu, i powstało przed rokiem 4000. Początkowo mogło być miejscem zebrań ludności z okolicy. Pierwotna nazwa miasta, Urim, jest tłumaczona jako skarbiec, co właśnie może określać najwcześniejszą funkcję tego miejsca. Po dziś dzień plemiona pasterskie z Bliskiego Wschodu praktykują zwyczaj przechowywania cennych zasobów w tajnym lub obronnym miejscu pod opieką nielicznych strażników, podczas gdy całe plemię wyrusza na coroczną wędrówkę. Niewykluczone, że właśnie takie były początki Ur i innych miast, które przekształciły się w potężne ośrodki władzy, zaczynając "karierę" jako kilka chałup służących za magazyny i placem zebrań starszyzny pośrodku.(Wikipedia: Sumerowie, Sumer, Ur)
W XXV w. w Ur rządziła dynastia, której królowie zostali pochowani w słynnych, bogato wyposażonych grobowcach. To stamtąd pochodzą takie skarby, jak hełm Meskalamduga, złota korona, "Sztandar z Ur" oraz widoczne obok koziołek i biżuteria ze złota i lapis-lazuli. Stamtąd pochodzą także niespotykane nigdzie indziej w Sumerze pochówki służących, z których wielu miało skrępowane kończyny.
(Wikipedia: grobowce I dynastii, Sztandar z Ur, hełm Meskalamduga)
Do największej chwały Ur doszło w XXI w., kiedy to stało się stolicą imperium. Pokonując Lagasz i Elam, król Ur-Nammu mógł się nazywać Królem Sumeru. Królestwo III dynastii z Ur trwało ponad (a może zaledwie?) 100 lat. W tym czasie Ur było stolicą świata i mogło liczyć 70 000 mieszkańców.
(Wikipedia: III dynastia z Ur, Ur-Nammu, Lagasz, Elam)
Po najeździe Elamitów i powstaniu nowych królestw w Mezopotamii, Ur miało się całkiem nieźle. Było jednym z głównych miast Babilonii jeszcze przez półtora tysiąca lat.
Zigurat (zikkurat) to jedna z charakterystycznych budowli Mezopotamii. Niewątpliwie najsłynniejszym jest Wieża Babel, ale pierwsze powstały tysiące lat wcześniej. Jest wiele przypuszczeń, co do celu wznoszenia takich wielkich budowli. Mnie osobiście podoba się pomysł, iż zigurat miał przypominać Sumerom góry, z których przybyli... ale chyba równie prawdopodobna, jak przypuszczenie, że Pałac Kultury kazał Stalin zbudować z tęsknoty za widokiem gór Kaukazu :) Pewnie więc prawdziwa okaże się hipoteza najprostsza, wspólna dla wszystkich tego typu budowli - dom boga musi być wyjątkowy i podziwiany, powinien więc być wysoko, by był widoczny z daleka, w dodatku na tle nieba.
Opiekunem miasta był bóg Księżyca, Nanna (Suen). To jemu poświęcony był ziggurat wybudowany przez Ur-Nammu. Na szczycie ziguratu znajdowała się świątynia, w której podczas świąt Nowego Roku odbywały się obrzędy. Niektórzy mówią o "świętych zaślubinach", podczas których bóg współżył ze swą ziemską wybranką. A być może "jedynie" rozmawiał ze swoim bogiem.
Po prawej i poniżej widać miasto otoczone murami oblewanymi przez Eufrat. Najważniejsze budowle Ur to Porty Północny i Zachodni, centrum religijne z ziguratem i świątynią Nanny, oraz pałac królewski. Dalsze rekonstrukcje przedstawiają sumeryjskie domy oraz widok na miasto od strony portu. Na samym dole jest mapa pokazująca zasięg państwa III dynastii z Ur.
Domy sumeryjskie, szczególnie te należące do bogatszej cząści społeczeństwa, nie różniły się zbytnio od współczesnych. Oczywiście były conajwyżej piętrowe, nie miały zazwyczaj kanalizacji, czy bieżącej wody, no i rzecz jasna nie było prądu. Ale w każdym były stół, krzesła, łóżka, naczynia stołowe i kuchenne, czyli wszystko co trzeba :-))
